MKUltra

Autor: Miłosz Radwan

W mediach społecznościowych, a także w popularnych podcastach m.in. w „The Joe Rogan Experience” coraz częściej pojawiają się odwołania do programu MKUltra,

przedstawianego jako dowód istnienia tajnych, długofalowych eksperymentów państwowych nad kontrolą umysłu. MKUltra był rzeczywistym, prowadzonym w latach 50. i 60. XX wieku programem CIA, którego celem było badanie możliwości manipulowania ludzką psychiką, m.in. przy użyciu substancji psychoaktywnych, hipnozy i technik psychologicznych.

            Analiza w pigułce:

• MKUltra istniał naprawdę był to program CIA realizowany głównie w latach 1953–1973, badający techniki przesłuchań i wpływu na psychikę (m.in. LSD, hipnoza, deprywacja sensoryczna)
• Nie istnieją wiarygodne źródła potwierdzające, że MKUltra działa dziś lub obejmuje masową kontrolę społeczną
• Brak dowodów na „kontrolę umysłów” – współczesna psychologia i neuronauka nie potwierdzają możliwości trwałego, precyzyjnego sterowania ludzkim zachowaniem na odległość

MKUltra jest popularną teorią, na której temat powstało setki nagrań, rolek, a nawet pełnometrażowy film. Projekt MKUltra istniał naprawdę, był prowadzony w tajemnicy przez państwowe instytucje. Ujawnienie, że CIA eksperymentowała na ludziach bez ich zgody, co podważyło zaufanie do instytucji publicznych i stworzyło podatny grunt dla przekonania, że „skoro raz kłamali, mogli kłamać zawsze”. Media społecznościowe i podcasty sprzyjają upraszczaniu i dramatyzowaniu przekazu. Twórcy internetowi „żerują” na ludzkim strachu, takie treści zyskują ogromne wyświetlenia, a tematyka CIA i tajnych eksperymentów od długiego czasu wywołuje skrajne emocje.

Co na to nauka?

MKUltra był tajnym programem badawczym CIA prowadzonym w latach 1953–1973, który miał na celu zrozumienie, czy można wykorzystać substancje chemiczne i psychologiczne techniki do modyfikowania ludzkiego zachowania oraz do usprawnienia metod przesłuchań w warunkach zimnowojennych obaw o techniki „prania mózgu” stosowane przez komunistów. Program obejmował eksperymenty z LSD, hipnozą, deprywacją sensoryczną, elektrowstrząsami i innymi metodami, często wykonywane bez zgody uczestników. Eksperymenty były etycznie naganne i naruszały prawa człowieka.

Oficjalne dokumenty i późniejsze analizy wskazują, że choć CIA testowała różne techniki i substancje, nie opracowano metody pozwalającej na trwałe programowanie umysłu czy pełną kontrolę zachowań. W jednym z memo kierownik projektu przyznał, że „nie istnieje skuteczna pigułka do zniewolenia umysłu”. Źródło: https://www.intelligence.senate.gov/wp-content/uploads/2024/08/sites-default-files-94755-i.pdf

Nauka i badania psychologiczne nie potwierdzają, że techniki stosowane w MKUltra były skuteczne jako narzędzie globalnej kontroli umysłów ani że program kontynuowany jest potajemnie do dziś. Współczesna psychologia i neuronauka wskazują natomiast, że można wpłynąć na człowieka przez otoczenie, media czy presję społeczną, nie istnieje jednak metoda umożliwiająca zdalne, precyzyjne sterowanie myślami i zachowaniami tak, jak sugerują niektóre teorie spiskowe.